zondag 22 maart 2020

Een olijvenbroodje met koriander en zongedroogde tomaatjes


Omdat ik  een pak van 5 kilo kant en klare witbroodbakmix heb van de Zuidmolen in Groesbeek, ben ik aan het broodbakken geslagen. Als eerste heb ik wat eenvoudige witbroden gemaakt. Lees hier meer over in het volgende blogbericht: Witbrood met klant en klare mix.
Vervolgens ben ik aan de slag gegaan met broodjes waarbij ik wat oosterse ingrediënten heb toegevoegd. In het basisbrooddeeg is alleen wat olijfolie toegevoegd. Dat leek mij erbij passen.

Na de eerste rijs ziet het brooddeeg er zo uit:


Als ingrediënten voeg ik toe: gesnipperde ui en in kleine stukjes gesneden verse koriander, olijven en zongedroogde tomaatjes.
Dit alles moet door het brooddeeg worden gekneed:


Het is wel even een klusje om dit er goed doorheen te kneden. De volgende keer maak ik alle ingrediënten nog kleiner. Dan is het waarschijnlijk gemakkelijker om het er doorheen gekneed te krijgen.  Van dit deeg worden 2 broden gevormd. Hierover heen wordt wat bloem gezeefd. In het deeg wordt een kruis gekerfd. Hiermee wordt voorkomen dat het deeg gaat barsten in de oven.



Naast de olijvenbroodjes, staat ook een witbrood te rijzen. 
Na de tweede rijs gaan de broodjes in de oven. Dit is het resultaat:


Dit was een experiment, dat goed geslaagd is. Er zijn natuurlijk veel meer mogelijkheden. Probeer het uit!
Natuurlijk hoeft hierbij geen kant en klare mix voor witbrood gebruikt te worden, maar kun je ook zelf deze mix maken. Een kwestie van bloem, water, gist en zout. Ik ben van plan dit ook een keer uit te schrijven, maar de basis hiervan is volop in bakboeken of op internet te vinden.

Recept voor 2 olijvenbroodjes met koriander

Ingredienten 
Voor het deeg: 
- 500 gram kant en klare mix voor witbrood
- 2 eetlepels olijfolie
- 3 dl warm water

Voor de vulling:
- 150 gram gehakte olijven (groen of zwart)
- 75 gram gesnipperde ui
- een handvol gehakte, verse koriander
- een handvol gehakte, zongedroogde tomaatjes

Voor over het deeg heen:
- wat bloem

Werkwijze
- Maak het deeg voor het witbrood klaar zoals op de verpakking staat. Voeg daar de olijfolie bij (in mijn geval: broodbakmix, water en olie bij elkaar voegen en in keukenmachine 15 minuten op lage stand laten kneden. Dit kan ook met de hand).
- Laat dit, onder een vochtige doek, ongeveer 1 uur rijzen op een warme plek. Bv voor het raam in de zon, bij de kachel.
- Kneed alle overige ingrediënten door het deeg en maak er 2 bollen van
- Bestrooi de deegballen vervolgens met wat bloem door een zeefje en maak er met een scherp mes een kruis in. Leg ze op een bakpapier belegd rooster
- Laat deze bollen vervolgens nog 1 uur rijzen op een warme plek onder een vochtige doek
- Verwarm ondertussen de oven voor op 220 graden
-  Bak de broodjes in 30 minuten goudbruin en laat deze afkoelen op een rooster




Lekker bij soep of met hummus, tzatziki. Noem maar op!

zaterdag 21 maart 2020

Eindelijk een echte confiturepan



Ik maak mijn jam altijd in een gewone pan. Dat gaat heel goed. Maar toch leek het mij heel fijn om de jam in een echte confiturepan te maken. Ze zijn zo mooi.  En ze hebben ook voordelen bij het proces van confiture maken.


Een jampan moet groot zijn omdat de kokende jam erg borrelt. Doordat de pannen breed zijn, niet erg diep en naar boven toe wijd uitlopen, bevordert dit de verdamping. Koper heeft een goed geleidend vermogen, waardoor je de jam snel en gelijkmatig kunt verhitten. De jam kookt gelijkmatig en niet alleen in het midden, waardoor  het niet spettert.  Bovendien schijnt het zo te zijn dat het fruit een heldere kleur geeft. Zo blijven kruisbessen mooi groen, in een aluminium pan worden deze grauw.
Door de warmtegeleiding, geleert het fruit sneller. Aangezien ik geleisuiker gebruik, maakt dit voor mij niet uit.

In Frankrijk heet zo'n pan 'bassine a confiture'. Ik lees berichten dat je ze gemakkelijk zou kunnen krijgen in de kringloopwinkels in Frankrijk. Daar heb ik er ooit 1 gezien die voor mijn neus verkocht werd. Verder heb ik er eigenlijk nooit zo op gelet. Ik weet dat ze in Nederland erg duur zijn.
Vorige week waren wij in Geldermalsen en daar zag ik een confiturepan tegen een schappelijke prijs. Deze kon ik natuurlijk niet laten staan.
En nu staat er dus een mooie grote koperen pan bij ons in de keuken te pronken en ben ik aan het bedenken waar ik deze pan een plek kan geven. Het is een grote pan en dat is een nadeel als alles al behoorlijk volgepakt staat.......



Nog even: natuurlijk kun je ook met een gewone pan jam maken. Let er wel op dat de pan ruim genoeg is. Tijdens het koken gaat de massa borrelen en bij een te kleine pan zal deze overkoken. Gebruikt het liefst elke keer dezelfde pan, zodat je de pan 'leert kennen'.

In mijn diepvries lag nog een kilo ontpitte kersen. Hiermee heb ik de pan in gebruik genomen. Ik gebruikte hiervoor het recept dat ik vorig jaar ook gebruikte: Recept kersenconfiture.

Hieronder zie je enkele foto’s van het verwerken van de kersen tot confiture in de prachtige confiturepan:

Toevoegen van geleisuiker

Met de stamper worden de kersen in stukjes gestampt. Dit dient voorzichtig te gebeuren om de pan niet te beschadigen. 

Na 3 minuten borrelen, is dit het resultaat
Zoals meestal, weck ik de confiture. Ik doe dit voor de zekerheid, de meningen over of dit noodzakelijk is, lopen uiteen. Maak hierin je eigen keuze.

Confiture wordt in leuke weckpotje geschept.
Ringetjes worden 2 minuten gekookt 
Ter bescherming van de potjes wordt een theedoek onderin de pan gelegd. 


Deksel erop. Als het water borrelt, dit 30 minuten zo zachtjes laten borrelen.

En dit is het resultaat!

zaterdag 14 maart 2020

Witbrood gebakken met een kant en klare mix: heerlijk!


Vandaag was het de bedoeling dat ik een witbrood ging bakken met mijn keukenmachine van Smeg. Ik gebruik dat apparaat veel te weinig naar mijn zin. Aangezien ik volop tijd heb in dit weekend, wilde ik graag een eenvoudig broodje bakken (om mee te beginnen.....)
Maar, in de winkels aangekomen, bleek er geen tarwemeel meer te krijgen. Het hamstervirus, waarvan ik al in de krant had gelezen, heeft inderdaad toegeslagen. Het ene virus leidt tot het andere virus........ van Coronavirus naar hamstervirus..........
Nee, alle gekheid op een stokje: dit Coronavirus is behoorlijk ontregelend. Ik zie het niet alleen in de supermarkt, maar ook op de school waar ik werk. Vrijdag was ruim 30 procent van de leerlingen thuis. We hebben vorige week 3 dagen groepen naar huis moeten sturen, omdat leerkrachten met hoestklachten thuis zaten.  Wij, op school, vinden het een curieuze zaak dat de scholen open dienen te blijven, terwijl om ons heen de ene na de andere organisatie de deuren sluit, of hun medewerkers alleen nog maar toestaat om vanuit thuis te werken. Op een school wemelt het uiteraard van de kinderen, maar ook van de ouders en opa’s en oma’s en medewerkers. De spoeling wordt nu natuurlijk wel dunner: we krijgen geen bezoek meer van externe instanties en het aantal kinderen en medewerkers neemt af. Toch hebben wij veel moeite met het besluit van de overheid om de scholen open te houden.

Maar goed, genoeg hierover.  Ik wilde dus een broodje bakken. En kwam erachter dat er geen tarwebloem meer te krijgen was. Alle schappen (van 3 winkels) waren leeg. Toen besloten wij om naar de Zuidmolen in Groesbeek te gaan. En daar lagen nog grootverpakkingen met kant en klare witbroodmixen. Het is niet mijn gewoonte om kant en klare mixen te kopen, maar nood breekt wetten!


En zo kocht ik 5 kilo kant en klare mix voor witbrood (voor 10 broden😮).
Een pond mix is goed voor 1 brood. Hieraan wordt 300 ml water toegevoegd. Dit dient vervolgens 15 tot 20 minuten gekneed te worden. Dit deed ik in de keukenmachine. Mijn ervaring is dat de ingrediënten niet te koud moeten zijn, vandaar dat ik lauw water toevoeg. 
De keukenmachine vormt een mooie bal deeg.  Deze wordt, onder een vochtige doek, een uur met rust gelaten op een warme plek (in mijn geval bij de kachel), waarna het deeg in volume verdubbeld is. Dan wordt het deeg in de broodvorm gedaan, waarna het nog, ruim een uur rijst. 

Deeg voor het rijzen

Deeg na het rijzen
En dan kan het deeg de oven in: een voorverwarmde oven op 220 graden, gedurende 25 minuten. En dit is het resultaa: 



Een prachtig broodje. Als ik erop klop, klinkt het hol. Dat betekent dat het gaar is. We hebben het even laten afkoelen en vers aangesneden. En wat blijkt: geen enkel brood is lekkerder, dan vers aangesneden witbrood! 

En zo heb ik, dankzij de Corona-crisis, een kant en klare broodbakmix voor maar liefst 10 mooie broodjes, Ik kan vooruit!




Hieronder tref je een filmpje aan van hoe gemakkelijk zo’n witbrood uit de vorm gaat:





maandag 24 februari 2020

Groentebouillon zonder blokjes



De laatste tijd valt mij op dat groentebouillonblokjes heel bepalend zijn en dat ik ze niet zo fijn van smaak vind. Ik dacht er al langer over na om zelf groentebouillon te trekken.  Omdat ik nu carnavalsvakantie heb en alle tijd, besloot ik om eens een eigen groentebouillon te trekken. Je moet er namelijk wel wat tijd voor vrij maken, zoals met alle zelfgemaakte producten. Het is altijd meer werk en kost meer tijd dan je denkt. Maar, ik vind het leuk om zo te werken en te experimenteren. En, de smaak is altijd beter dan van de gekochte producten!

Als basis gebruik ik knolselderij, prei, wortel, ui, bleekselderij, gedroogde paddenstoelen en peterselie.



De ui doe ik er ongeschild bij (natuurlijk wel even flink gewassen). De bouillon krijgt door de uienschillen een mooie goudbruine kleur.
Vroeger spon ik wol met een spinnewiel en verfde ik de strengen wol met uienschillen. De strengen werden dan diepgeel. Gewoon geverfd met natuurlijk materiaal en dan zo’n prachtige kleur. Datzelfde gebeurt dus ook als de schillen meegekookt worden in de soep.

Ik start met het even bakken van de groenten. Hierdoor verdiept de smaak van de bouillon zich.


Dan doe ik er de peterselie bij. Hiervoor kunnen heel goed de steeltjes van de peterselie gebruikt worden (die in normaal weggooi).


Ook doe ik er nog een handjevol gedroogde paddenstoelen bij. Dit komt de smaakt ten goede.


Dan voeg ik zout en water toe en breng het geheel aan de kook.  Ik laat dit ongeveer  1 uur tot 1 1/2 uur trekken op een laag vuur.
Vervolgens wordt de soep gezeefd.





De afgekoelde groentebouillon
Een deel van deze soep heb ik gebruikt als basis voor een uiensoep. De rest is geweckt in halve literpotjes. Deze kan als prima basis dienen voor bijvoorbeeld een risotto of een soep.

Verwarmde groentebouillon
Recept voor 1 liter groentebouillon

Ingrediënten
- 1 eetlepel olijfolie en ongeveer 25 gram bakboter
-  1 grote ongeschilde ui in grove stukken
- 4 teentjes knoflook met schil
- 1 gewassen prei in stukken
- 3 stengels bleekselderij in stukken (met loof en al)
- 5 worteltjes in stukken
- 1/4 knolselderij, goed gewassen, wortelstronk verwijderd
- een paar gedroogde paddenstoelen
- een bosje peterselie of de steeltjes ervan
- 2 takjes tijm
- 2 laurierblaadjes
- wat gekneusde peperkorrels (naar smaak)
( je kunt variëren met de groenten. Vaak zit er nog van alles in de groentelade dat je prima kunt gebruiken als basis voor de bouillon)
- kleine theelepel zout
- 1 1/2 liter koud water

Werkwijze
- verwarm olijfolie en boter in een pan en voeg ui, knoflook en prei toe. Laat dit 5 minuten fruiten op laag vuur
- Doe alle overige ingrediënten erbij en bak deze even mee
- Laat dit alles 10 minuten smoren met de deksel op de pan
- Voeg vervolgens het koude water toe, breng alles aan de kook en laat dit 1 a 11/2 uur trekken op laag vuur
- Zeef de bouillon in een fijne zeef of doe dit met een vergiet met een kaasdoek erin

Wecken
Weck de warme bouillon in warm water in de weckketel op 100 graden gedurende 90 minuten (en niet gedurende een half uur, wat ik eerder heb vermeld. De potten waren helaas na 2 weken open. Ik kon de bouillon weggooien) 

Halve literspotjes gevuld met groentebouillon
Tip
In het geweldige boek ‘ Kookbijbel’ van Niki Segnit, geeft zij aan dat een snelle groentebouillon gemaakt kan worden van 2 uien, 2 wortels. 2 stengels bleekselderij, 12 peperkorrels en een klein bosje peterselie per liter koud water. Breng dit alles aan de kook en houd het 10 minuten tegen de kook aan. Laat de bouillon dan 5 minuten staan en zeef hem. Dan heb je een bouillon met een licht, fris aroma. Doe voor een rijke, bruine groentebouillon hetzelfde, maar bak dan de groente eerst in olie of water licht goudbruin en houd deze vervolgens 1 uur in water tegen de kook aan.


Nog een tip
Hoe kleiner de groenten gesneden worden, hoe meer smaak ze kunnen afgeven.

zaterdag 8 februari 2020

Kikkererwten: vol voedingsstoffen en eenvoudig te bereiden!

Nieuw inzicht:

Op mijn blogbericht van 21 november 2025 is te lezen, hoe ik de kikkererwten veel eenvoudiger weck dan hieronder beschreven:  nieuw inzicht om kikkererwten eenvoudiger te wecken


Een tijdje terug, heb ik voor het eerst kikkererwten geweckt. Dat is goed bevallen. De smaak is veel beter dan de gekochte kikkererwten in een potje of blik. En om elke keer, als ik hummus maak, eerst de kikkererwten een nacht te laten weken en dan te koken, is mij teveel werk. Een potje zelf geweckte kikkererwten, is snel gepakt.

Wat informatie over kikkererwten
Kikkererwten zijn smaakvolle en gezonde peulvruchten. Ze worden het meest gebruikt in het Midden-Oosten, Noord-Afrika en India. Dit gebeurt gekookt of geroosterd. In salades, tot puree verwerkt in humus of vermalen tot meel om plat brood mee te maken.


Kikkererwten groeien aan lage struiken en zitten in peulen, meestal slechts met twee of drie stuks tegelijk. De plant groeit het beste in droge tropische of subtropische klimaten. De plant kan ook in ons klimaat worden gekweekt, maar levert dan nauwelijks iets op.

In peulvruchten zitten veel goede voedingsstoffen, maar kikkererwten springen eruit qua voedingsstoffen. Ze zijn hierdoor geliefd bij vegetariërs. Er zitten veel koolhydraten in, waardoor het caloriebommetjes zijn. Toch schijn je er niet dik van te worden (?).
Kikkererwtenmeel wordt veel gebruikt in de Indiase keuken. Ook bij ons raakt het steeds bekender. Het feit dat dit meel glutenvrij is, draagt bij aan de populariteit in ons land.

Kikkererwten zijn tegenwoordig overal te koop. Als je haast hebt, kun je ze voorgegaard in pot, blik of zak kopen. Heb je de tijd, koop dan gedroogde kikkererwten. Hiermee krijg je de beste smaak en de beste textuur, zonder allerlei kunstmatige toevoegingen.



Het gebruik van gedroogde kikkererwten
De kikkererwten dienen altijd 8 tot 12 uur lang geweekt te worden in koud water. Zet ze daarvoor in een ruime hoeveelheid koud water. Je zult dan zien dat de kikkererwten dikker worden, doordat ze water absorberen.

kikkererwten aan het begin van het weekproces
kikkererwten aan het eind van het weekproces


Vervolgens worden de kikkererwten goed gespoeld en in een ruime hoeveelheid koud water aan de kook gebracht.


Hoe lang ze moeten koken, hangt af van waar je de kikkererwten voor wilt gebruiken en hoe oud ze zijn.
Bij een kooktijd van 45 tot 60 minuten hebben ze, over het algemeen, nog een bite. Als je de kikkererwten voor hummus wilt gebruiken, dienen ze langer gekookt te worden (2 tot 3 uur, afhankelijk van hoe oud de kikkererwten zijn).
Mijn ervaring is dat als de kikkererwten geweckt zijn, ze meteen geschikt zijn voor de verwerking tot hummus. Ze hebben dan ook in de weckpan gekookt, waardoor ze zachter zijn geworden. Ze zijn dan makkelijk fijn te malen. Gebruik je ze in andere gerechten, blijven ze mooi heel.

Al dan niet toevoegen van bakpoeder
In diverse recepten wordt aangegeven dat bakpoeder moet worden toegevoegd tijdens het weekproces en tijdens het koken (bv in het boek 'Souq' van Nadia Zerouali en Merijn Tol). Waarom bakpoeder moet worden toegevoegd, wordt helaas niet vermeld.


 In andere recepten lees ik niets over deze toevoeging. Na het nodige speurwerk, heb ik gevonden dat de toevoeging van bakpoeder zou helpen om de peulvruchten beter te verteren. De eerste keer dat ik de kikkererwten heb voorgekookt en geweckt heb ik geen bakpoeder toegevoegd en hier geen effect van bemerkt.
Ook nu voeg ik weer geen bakpoeder toe. Dit, omdat ik in de boeken van Claudia Roden lees dat zij alleen water gebruikt tijdens het weken en voorkoken van de kikkererwten en geen bakpoeder!


Mocht je bakpoeder willen gebruiken dan is de verhouding, bij 250 gram gedroogde kikkererwten, als volgt: zowel bij het weken, als bij het voorkoken, wordt een halve theelepel bakpoeder aan het water toegevoegd.

Het laatste weetje over kookwater van kikkererwten: aquafaba
In een programma van Yvette van Boven had ik al een keer gehoord van het wonder dat je van het kookwater van kikkererwten meringue oftewel schuim kunt maken.
In het boek 'Dosa bakt vegan' van Dosia Brewer, wordt hieraan een stukje gewijd. Het is de moeite waard om dit stuk over de toepassing van aquafaba te lezen.


Aquafaba is een chique naam voor het kookwater van kikkererwten. De werking is pas een paar jaar geleden ontdekt. Bij het koken komt er eiwit en zetmeel van de kikkererwten in het kookwater terecht. Dit kookwater kan veelal gebruikt worden als het wit van een kippenei. Zo kun je het ook luchtig kloppen om er schuimpjes of meringue van te maken.
Als je het vocht uit een blikje of potje gebruikt, zit hier al zout bij. Let hierop!
Ik heb het zelf nog nooit geprobeerd, maar ga dit zeker doen.

Wecken van kikkererwten


De kikkererwten worden een nacht (8 tot 12 uur) geweekt in een grote kom met ruim water, waarna ze schoongespoeld worden.
Vervolgens worden ze, met schoon water, 50 minuten gekookt. Giet er zoveel water bij dat de erwten ongeveer 10 cm onderstaan. Schuim het kookwater af.  Gooi het kookwater niet weg, maar gebruik dit om de weckpotjes aan te vullen!
Doe de kikkererwten  dan in een weckpot, waarbij de weckpot niet helemaal vol gedaan wordt met kikkererwten maar wel met het kookwater. Dit moet zo, omdat de kikkererwten tijdens het wecken nog vocht opnemen.
De potjes met kikkererwten worden gedurende 120 minuten op 100 graden geweckt.
Van 900 gram gedroogde kikkererwten, kreeg ik 8 halve liter-potjes.

Mogelijkheid tot invriezen
Mocht je de kikkererwten niet willen wecken, schijn je de voorgekookte kikkererwten prima te kunnen invriezen. Hierna zijn ze nog 3 tot 6 maanden houdbaar.

En tot slot nog een paar foto's van de Ooij bij Nijmegen bij hoog water. Inmiddels is de hoogste waterstand alweer bereikt.



Zoek de ooievaars